Pożary: świadczenie 70% dla poszkodowanych pracowników i łatwiejszy cese de actividad dla autónomo. Wnioski w SEPE w ciągu miesiąca
Stan na 31.07.2026. W BOE z 30 lipca opublikowano Real Decreto-ley 20/2026 — pakiet pilnych środków ochrony pracowniczej i socjalnej dla osób dotkniętych pożarami lasów. Dekret wszedł w życie 31 lipca, ale jego skutki liczy się wstecz — od 22 lipca 2026. Kluczowy element to nowe świadczenie w wysokości 70% podstawy dla pracowników, którzy z powodu pożarów nie mogli pracować, oraz ułatwiony dostęp do cese de actividad dla osób na autónomo.
Wniosek do SEPE składasz w ciągu miesiąca od dnia zawieszenia umowy (art. 3.3). Po tym terminie wniosek zostanie odrzucony. Jeśli Twoja sytuacja miała miejsce po 22 lipca, licz termin od tamtej daty.
Nowe świadczenie: prestación extraordinaria por emergencia extrema
Dekret tworzy odrębne świadczenie dla pracowników etatowych, którzy z powodu pożarów faktycznie nie mogli wykonywać pracy. Zgodnie z art. 2.2 przysługuje ono w trzech sytuacjach:
- Brak dostępu do mieszkania — z powodu ewakuacji lub zakazu wstępu nie możesz wrócić do domu i odzyskać rzeczy niezbędnych do pracy, a praca zdalna nie jest możliwa;
- Naprawy i formalności — w godzinach pracy musisz zajmować się naprawą mieszkania, odtworzeniem dokumentów lub sprawami urzędowymi związanymi ze szkodami;
- Opieka nad bliskimi — opiekujesz się małżonkiem, rodziną do drugiego stopnia lub osobami, z którymi mieszkasz, poszkodowanymi przez pożar.
Ważne, żeby dobrze zrozumieć konstrukcję: to nie jest płatny urlop okolicznościowy. Art. 2.1 daje prawo do zawieszenia umowy o pracę i pobierania świadczenia z SEPE za ten okres. Wynagrodzenia od pracodawcy w tym czasie nie otrzymujesz.
Ile wynosi i jak długo
- 70% podstawy wymiaru, liczonej ze składek z ostatnich 180 dni, z zastrzegłą ustawowych kwot minimalnych i maksymalnych (art. 3.7–3.8);
- maksymalnie 4 miesiące, powiązane z czasem trwania sytuacji (art. 3.11);
- bez wymogu okresu składkowego — art. 3.6 wprost stwierdza: „No se exigirá ningún período de ocupación cotizada mínimo”. Nie musisz mieć przepracowanego minimum, by dostać to świadczenie;
- nie zużywa Twojego prawa do zasiłku dla bezrobotnych — art. 3.13: „no implicará, a ningún efecto, el consumo de las cotizaciones previamente efectuadas”. Składki uzbierane na przyszłe paro pozostają nietknięte.
Jak złożyć wniosek krok po kroku
Zawieszenie umowy wymaga zgłoszenia sytuacji w firmie. Zachowaj dowody: nakaz ewakuacji, komunikat gminy, dokumentację szkód.
Zgodnie z art. 3.2 firma wystawia zaświadczenie i przekazuje je do SEPE przez system Certific@ — najpóźniej następnego dnia roboczego.
Termin liczy się od dnia zawieszenia umowy (art. 3.3). Wniosek składasz w Servicio Público de Empleo Estatal — online z certyfikatem cyfrowym lub Cl@ve, albo osobiście po umówieniu cita previa.
Autónomo: cese de actividad bez zwykłych warunków
Dla osób na własnej działalności dekret znosi dwie najtrudniejsze przeszkody w dostępie do świadczenia z tytułu zaprzestania działalności (cese de actividad):
- nie musisz dowodzić siły wyższej ani spełniać standardowych przesłanek (art. 6.1);
- nie obowiązuje wymagane normalnie 12 miesięcy składek na to świadczenie (art. 6.3);
- świadczenie przysługuje do 4 miesięcy (art. 6.4).
Wniosek składasz w swojej mutua colaboradora (lub w INSS, jeśli nie masz mutuy) — tak jak przy zwykłym cese de actividad.
Firmy: ERTE i 100% zwolnienia ze składek
Przedsiębiorstwa w dotkniętych gminach, które uzyskają zgodę na ERTE (zawieszenie lub skrócenie czasu pracy), otrzymują 100% zwolnienia ze składki pracodawcy za pracowników objętych ERTE — obejmuje to składki na ryzyka powszechne, zawodowe i pozostałe połączone świadczenia, za okres od sierpnia do listopada 2026 (art. 7.2). Uwaga: dekret nie tworzy automatycznego ERTE — firma musi złożyć wniosek w zwykłym trybie.
Ochrona przed odwetem pracodawcy
Art. 5.1 jest jednoznaczny: każde niekorzystne działanie wobec pracownika wynikające ze skorzystania z tych uprawnień jest nieważne („será calificada como nula”). Dotyczy to zarówno zwolnienia, jak i innych form pogorszenia warunków. Naruszenia zgłoś do Inspekcji Pracy (Inspección de Trabajo) lub związku zawodowego.
Które gminy są objęte
Dekret nie zawiera załącznika z listą gmin. Art. 1.2 obejmuje „wszystkie gminy położone w strefach dotkniętych” pożarami, które spowodowały ewakuacje, zakazy wstępu, zamknięcia lub podobne środki ochrony ludności, i odsyła do deklaracji emergencia de interés nacional — Orden INT/748/2026 (Wspólnota Madrytu i prowincja Ávila) oraz jej rozszerzenia na Toledo. Art. 1.3 obejmuje także osoby, których miejsce zamieszkania leży w dotkniętej gminie, oraz — gdy skutki wykroczyły poza jej granice — osoby spoza niej.
Same stany emergencia de interés nacional zostały już wygaszone: dla Toledo 29 lipca, a dla Madrytu i Ávili 31 lipca (Orden INT/788/2026). Nie odbiera to jednak uprawnień za okres, w którym sytuacja trwała — dekret działa od 22 lipca. Jeśli masz wątpliwości, czy Twoja gmina się kwalifikuje, zapytaj w SEPE i zachowaj dokumentację (nakazy ewakuacji, komunikaty ayuntamiento).
Dekret posługuje się pojęciem personas trabajadoras i nie stawia warunku obywatelstwa. Decyduje to, czy jesteś legalnie zatrudniony i zgłoszony do Seguridad Social — jako obywatel UE masz w Hiszpanii pełnię praw pracowniczych. Dodatkowo art. 3.6 znosi wymóg minimalnego okresu składkowego, co ma znaczenie dla osób krótko pracujących w Hiszpanii.
Zobacz też: Pożary lasów pod Madrytem (Sierra Oeste) — co robić w strefie zagrożenia · Paro — zasiłek dla bezrobotnych w Hiszpanii · Autónomo w Hiszpanii — kompletny przewodnik